Şikâyete bağlı suçlarda altı aylık süre
Bazı suçlarda soruşturma başlatılması, mağdurun şikâyetine bağlıdır. Bu şikâyet hakkı ise sınırsız değildir.
Ceza hukukunda suçların büyük bölümü kendiliğinden, yani resen soruşturulur. Ancak kanun koyucu, bazı suçlar bakımından soruşturma ve kovuşturma yapılmasını mağdurun şikâyetine bağlamıştır. Bu suçlarda şikâyet, sürecin başlaması için zorunlu bir koşuldur.
Süre ne zaman başlar?
Türk Ceza Kanunu’nun 73. maddesine göre şikâyet hakkı olan kişi, fiili ve failin kim olduğunu öğrendiği günden itibaren altı ay içinde şikâyette bulunmalıdır. Bu süre geçtikten sonra yapılan şikâyet üzerine soruşturma ve kovuşturma yapılamaz.
Altı aylık süre, olayın gerçekleştiği tarihten değil; fiilin ve failin öğrenildiği tarihten başlar.
Şikâyetten vazgeçme
Şikâyete bağlı suçlarda, kanunda aksi belirtilmedikçe şikâyetten vazgeçilmesi davayı düşürür. Ancak vazgeçmenin sanık tarafından kabul edilmesi gerekir. Vazgeçme kararı, olası sonuçları değerlendirilerek verilmelidir.
Uzlaşma ile ilişkisi
Şikâyete bağlı suçların önemli bir kısmı uzlaşma kapsamındadır. Bu durumda soruşturma aşamasında uzlaştırma süreci yürütülür ve tarafların anlaşması hâlinde ceza yargılaması sona erebilir (CMK m. 253).
Mağdurların, olayı öğrendikten sonra şikâyet süresini dikkate alarak hareket etmeleri; delilleri ise mümkün olan en kısa sürede kayıt altına almaları önemlidir.